آموزش برای همه

آب بدن کم نشه

آب 70% وزن بدن را تشکیل داده است که این میزان در برخی اعضای حیاتی مثل مغز (75%)، قلب (76%)، شش ها (90%) و چشم (99%) بیشتر است.

بدن ما معمولاً تعادل مایعات ورودی و خروجی را به خوبی حفظ می کند اما در برخی شرایط مثل انجام ورزش، بارداری و یا برخی بیماری ها نیاز به مایعات تغییر کرده و حفظ تعادل شکننده می شود اما مهمترین عامل برهم خوردن تعادل مایعات بدن گرمای محیط است که با افزایش شدید تعریق با سرعت باورنکردنی بدن را به سمت کم آبی سوق می دهد.

نکته اول در مقابله با گرمازدگی این است که توجه کنیم هنگام تعریق فقط آب از دست نمی رود بلکه املاح بدن نیز دفع می شود و اگر کمبود مایعات را فقط با آب جبران کنیم، به علت رقیق شدن بیشتر خون، اوضاع کاهش غلظت املاح بدتر شده و عوارض گرمازدگی وخیم تر خواهد شد.

نکته دوم اینکه، نوشابه ها و نوشیدنی های خیلی شور یا شیرین به دلیل اینکه بدن را وادار به دفع نمک و قند اضافی از بدن می کنند مشکل کمبود آب بدن را تشدید خواهند کرد

پس کمبود مایعات بدن در فصل گرما را با آب به همراه انواع مختلفی از نوشیدنی های نگهدارنده آب در بدن (مثل شربت کم شکر خاکشیر یا تخم شربتی یا دوغ کم نمک) جبران کنید

آشنایی با دستگاه ایمنی بدن

در همه گیری ها، عباراتی مثل: «تقویت کننده سیستم ایمنی»، «نقص ایمنی» و… بسیار به گوش می خورند امّا کمتر پیش می آید که دستگاه ایمنی بدن و نحوه عملکرد آن آموزش داده شود. 

قسمت های مختلف بدن مثل: پوست، خون و مغز استخوان، دستگاه اداری، تنفسی و گوارشی … همینطور اندام های لنفاوی در ایمنی ما نقش دارند (جزئیات بیشتر در تصویر)

ایمنی ذاتی

بخشی از اندام ها به عنوان یک سدّ در مقابل عوامل بیماریزا رفتار می کنند؛

• این سدّ ممکن است فیزیکی عمل کند مثل: پوست و مژکهای تنفسی
• یا اینکه یک عملکرد فیزیولوژیک باشد مثل: اسهال، استفراغ، سرفه و عطسه
• یا مانع شیمیایی در مقابل عوامل بیماریزا باشد مثل: محیط اسیدی معده و مهبل
• و یا سدّ زیستی (بیولوژیک) فراهم شود مثل: باکتری های مفید دستگاه گوارش

سدّهای بدن غیراختصاصی و بسیار سریع عمل می کنند امّا اگر عامل بیماریزا از آنها عبور کرد، نوبت به سلولهای خونی ایمنی و اندام های لنفاوی بدن می رسد که با حمله سریع به عوامل بیماریزا، آنها را هضم و با ترشح مواد شیمیایی نابود کند.

ایمنی اکتسابی

ایمنی اکتسابی توسط لنفوسیت ها (B و T) ایجاد می شود و اختصاصی و آهسته تر عمل می کند زیرا ابتدا باید عامل بیماریزا شناسایی شود تا پادتن اختصاصی آن (توسط لنفوسیتB) و یا سلول کشنده مخصوص (توسط لنفوسیتT) تولید شود.

وقتی ایمنی اکتسابی بدن فعالیت را شروع کند، با باقی گذاشتن سلولهای خاطره، در بدن نسبت به آن عامل بیماریزا ایمنی ایجاد می کند زیرا درصورت ورود مجدد عامل بیماریزا به بدن، بسیار سریعتر از قبل عمل می شود.

در فصل بعد هم با ما همراه باشید تا درمورد انواع وضعیت ایمنی و تاثیر آن در بیماریها بیشتر صحبت کنیم…

آشنایی با دستگاه ایمنی بدن2

در فصل گذشته با دستگاه ایمنی بدن آشنا شدیم و حالا یاد می گیریم چه چیزهایی روی ایمنی بدن تاثیر می گذارند. ضمناً این بار فقط اندامهای لنفاوی را در تصویر مشخص کرده ایم تا اندامهای اولیه و ثانویه را به تفکیک مشاهده کنید.

تخریب گران سدّهای ایمنی بدن

قبلاً گفتیم که بخشی از اندام ها به عنوان یک سدّ در مقابل عوامل بیماریزا رفتار می کنند؛ هرآنچه این سدّها را نفوذپذیر کند، در ایمنی ذاتی بدن ما خلل ایجاد می کند، مثلاً

• پوست و مژکهای تنفسی سدّ فیزیکی هستند/ زخم هایی مثل سوختگی یا اگزما در سد پوستی و مصرف دخانیات در کارکرد مژکهای تنفّسی خلل ایجاد می کنند.
• اسهال، استفراغ، سرفه و عطسه سدّهای عملکردی بدن هستند/ مصرف بیش از حدّ آنتی هیستامین ها مانع کارکرد درست این فرآیندها می شوند.
• محیط اسیدی معده مانع شیمیایی در مقابل عوامل بیماریزاست/ مصرف بی رویه داروهای ضدّ اسید معده این مانع شیمیایی را خنثی می کند.
• باکتری های مفید دستگاه گوارش مثل یک سدّ زیستی (بیولوژیک) عمل می کند/ مصرف نابجای آنتی بیوتیک این سدّ زیستی را از بین می برد.

کدام بد است: ضعف ایمنی یا فعالیت بیش از اندازه آن؟

متاسفانه پاسخ این سوال «هردو» است. سیستم ایمنی بدن چه کم کار شود و چه پرکاری بیش از اندازه پیدا کند، نتیجه نهایی اختلال در عملکرد بدن در مقابله با بیماریهاست.

در این موارد ایمنی بدن ضعیف است: ایدز، سرطان و مراحل درمان آن، چاقی، مصرف طولانی مدّت داروهای کورتونی، بیماری مزمن کلیه، نارسایی کبد (سیروز)، افرادی که اخیراً عضو پیوندی دریافت کرده اند و…

در این موارد ایمنی بدن بیش فعّال است: لوپوس، پسوریازیس، آرتریت روماتوئید (روماتیسم)، دیابت نوع یک (کودکان)، سلیاک، انواع آلرژی ها و…

آشنایی با ظروف غذا1

آموزش پاییز امسال را به آشنایی با ظروف غذا اختصاص می دهیم چرا که ظرف غذا را هم باید به اندازه خود غذا جدی گرفت…

* ظروف سفالین: ظروف سفالین تطابق خوبی با ذائقه ما دارند شاید چون همانند انسان از جنس خاکند و غذا در آن‌ها عطر و طعم خاصی پیدا می‌کند. در این نوع ظرف غذا خیلی راحت و سریع آماده می‌شود. اگر با دیزی گلی غذا تهیه کرده‌ باشید می دانید که غذا چقدر خوش‌طعم می شود.

* ظروف چینی: از بهترین ظروف غذا است که  اشتها را تحریک می کند و شستن آن‌ها نیز آسان است. اما عیب بزرگی دارد که نمی شود در آن غذا طبخ کرد. 

* ظروف لعابی: ظروف لعابی دو گونه‌اند: گلی لعابی و چدنی لعابی. انواع چدنی بر اثر ضربه یا حرارت، به تدریج لعاب خود را از دست می‌دهند و دیگر مناسب پخت و پز نخواهند بود. البته انواع گلی هم ممکن است بشکنند یا ترک بخورند که در این صورت، آنها نیز قابل استفاده نخواهند بود.

هنگام طبخ با ظروف لعابی آشپز مجبور است با حرارت کم اجاق کار کند و حرارت ملایم، موجب آرام‌ پختن غذا و لذیذ ‌‌شدن آن می‌شود.

* ظروف ملامین: از نظر بهداشتی مناسب نیست و برای غذاهای داغ توصیه نمی‌شوند. ضمناً روکش این ظروف به مرور کنده و خورده می‌شوند. 

ادامه دارد…

آشنایی با ظروف غذا2

آموزش پاییز امسال را به آشنایی با ظروف غذا اختصاص می دهیم چرا که ظرف غذا را هم باید به اندازه خود غذا جدی گرفت…

* ظروف مسی: ظروف مسی را با قلع اندود می‌کنند چرا که اکسید شدن آنها سمّی و بسیار خطرناک است. مس‌ حرارت را به خوبی انتقال می‌دهد و غذا سریع طبخ می‌شود اما سنگین بودن و نیاز مکرر به قلع اندود کردن از معایب بزرگ آن است. ظروف مسی برای طبخ برنج ایده‌آل است.

* ظروف چدنی: اغلب برای سرخ‌کردن غذا استفاده می‌شود چرا که مواد غذایی به ظرف نمی‌چسبند و با حرارت کم به سرعت داغ می‌شوند ضمناً ظروف چدنی، هنگام طبخ با مواد غذایی ترکیب نمی‌شوند که یک نکته ی مثبت است.

* ظروف سنگی: با ظروف سنگی می‌توان بهترین غذاهای گوشتی خورش و آب گوشت را طبخ کرد.  ظروف سنگی با هیچ نوع غذایی ترکیب نمی‌شوند. سنگ بدون رگه‌ سفید انتخاب کنید، دیگ سنگی را مستقیماً روی شعله‌ قرار ندهید و در جابجایی احتیاط کنید تا ظرف دچار ترک خوردگی نشود.

* ظروف بلوری پیرکس: کارکردن با آن‌ها نسبتاً دشوار است؛ در هنگام طبخ نباید قطرات آب با آن‌ تماس پیدا کند چرا که خطر انفجار دارد و احتمال سوختگی هم بالاست.

ادامه دارد…

آلرژی غذایی

آلودگی هوا-1- بررسی راهکارهای فردی

هرسال در فصل سرما، آلودگی هوا میهمان ناخوانده ما ساکنین شهرهای بزرگ می شود و بازار انواع و اقسام راهکارها را گرم می کند. قبل از بررسی این راهکارها یادآوری می کنیم که آلودگی هوا مجموعه ای از گازها (دی اکسید و مونو اکسید کربن، دی اکسید گوگرد…) و ذرات معلّق است.

1- گیاهان آپارتمانی؛ دی اکسیدکربن را تصفیه می کنند ولی بر روی گاز مونواکسید کربن و دی اکسید گوگرد که خطرناک تر هستند، تاثیری ندارند.

2- ماسک ها؛ ماسک های ساده فقط برای مدت کوتاه ذرات معلق درشت تر را فیلتر می کنند، ماسک های فیلتر دار برای مدت طولانی تر و ذرات ریزتر را هم فیلتر می کنند ولی هیچکدام مانع عبور گازهای سمی نمی شوند چرا که در این صورت راه عبور اکسیژن را هم مسدود می کردند.

3- دستگاههای تصفیه هوا؛ هنوز اثرات مفید هیچکدام به اثبات نرسیده است. اما نکته مهمتر این است که فیلتر تمام دستگاههای تهویه تا مدت زمان خاصی می تواند مانع عبور ذرات معلق شود. پس لازم است هرگاه بعداز چندروز آلودگی هوا، شاهد یک روز هوای پاک یا سالم بودید، برای مدتی پنجره های خانه را باز بگذارید تا کل هوای خانه عوض شود.

آلودگی هوا-2- بررسی راهکارهای اجتماعی

هرسال در فصل سرما، آلودگی هوا میهمان ناخوانده ما ساکنین شهرهای بزرگ می شود و بازار انواع و اقسام راهکارها را گرم می کند. در آموزش دی ماه انواع راهکارهای فردی مقابله با آلودگی هوا را بررسی کردیم و متوجه شدیم که راهکارهای معمول چه محدودیت هایی دارند. زمان آن رسیده که بیشتر به فکر راهکارهای اجتماعی مقابله با آلودگی هوا باشیم؛

1- درختکاری؛ البته بار اصلی این وظیفه مهم به عهده شهرداریهاست اما چرا هرکدام از ما در این کار نقشی نداشته باشیم. زمستان فصل درختکاری ست. یک نهال قیمت زیادی ندارد و جای زیادی هم برای رشد نمی خواهد.

2- انتخاب بهترین روش آمد و شد در شهر؛ هرکدام از شما با توجه به سن، محل و مسیر کار، وضعیت سلامت و … شرایط متفاوتی دارید و نمی توان برای همه افراد نسخه واحدی پیچید، اما قطعاً می توانید تغییراتی در روش آمد و شد خود ایجاد کنید که به نفع هوای شهرمان باشد. چند مثال: استفاده از تاکسیرانی عمومی که از تمام ظرفیت اتومبیل استفاده می شود بجای تاکسی سرویس- رفع عیوب وسیله نقلیه شخصی و تجهیز آن به وسایلی مثل فیلتر اگزوز- موتور برقی بجای موتور بنزین سوز

اما شاید مهمتر از همه این موارد پرهیز از آمد و شد غیرضروری در شهر باشد؛ امروزه بسیاری از امور ضروری مثل خرید یا کارهای بانکی و اداری را می توان اینترنتی انجام داد

3- صرفه جویی در مصرف؛ هنوز خیلی از مردم نمی دانند که صرفه جویی در مصرف آب، برق، گاز و… نقش بسیار بزرگی در کاهش آلودگی هوا دارد. اما اگر به این فکر کنید که بخش زیادی از آلودگی هوا مربوط به تاسیسات صنعتی لازم برای تامین آب و برق و گاز شهری ست، با مراقبت بیشتری این سرمایه ها را مصرف خواهید کرد.

آنتی هیستامین ها

هیستامین و آنتی هیستامین را بهتر بشناسیم

در بهار به دلیل عود بسیاری از آلرژی ها مصرف انواع و اقسام آنتی هیستامین افزایش می یابد. بهتر است با این مواد بیشتر آشنایی داشته باشیم

هیستامین چیست؟

هیستامین یک ماده شیمیایی در بدن است که نقش واسط عصبی را در بدن ایفا میکند. این ماده نقش به سزایی در حفظ هوشیاری و بیداری دارد. مواقعی که واکنش حساسیتی رخ می دهد و نیز در سرماخوردگی های ویروسی، آزادسازی این ماده در بدن افزایش پیدا کرده، منجر به پاسخ التهابی در بدن میشود که با مشکلاتی مثل خارش و آبریزش همراه است.

آنتی هیستامین ها کدامند؟

داروهای آنتی هیستامین اغلب برای درمان آلرژی فصلی و حساسیت ها، خارش های پوستی و پیشگیری یا درمان تهوع و استفراغ ناشی از حرکت تجویز می شوند.

عوارض جانبی معمول این داروها یبوست و خشکی دهان، حلق و بینی است اما آزاردهنده ترین عارضه خواب آلودگی است. میزان ایجاد خواب آلودگی در هرکدام از این داروها متفاوت است و می تواند خفیف یا شدید باشد.

آنتی هیستامین های رایج عبارتند از: دیفن هیدرامین، هیدروکسی زین، لوراتادین، پرومتازین، ستریزین و کتوتیفن

اجزای دندانی2

هرکدام از اجزای دندان و بافتهای اطراف آن نام علمی خود را دارند، ماه گذشته مینا، عاج و مغزدندان را بهتر شناختیم و اکنون بیایید با بافتهای اطراف (که اغلب در دندانپزشکی “پریو” نامیده میشوند) بیشتر آشنا شویم…

استخوان فک (Jaw Bone): ريشه دندان را در بر گرفته و از ثبات دندان حمایت می کند. حجم استخوان موجود در اطراف ريشه باعث محكم شدن يا لقی دندان ها می شود.

لثه (Gum): بافت نرم پوشاننده استخوان فک و اطراف دندان است كه در نواحی مختلف، جنس و كارایی متفاوتی دارد. شكل، قوام، رنگ و ضخامت آن در سلامت دندان تاثير دارد.

سینوس (Sinus): سینوس در اصل حفره های پر شده از هوای درون جمجمه است، یعنی دو استخوان فک فوقانی و پیشانی که از استخوانهای صورت هستند و دو استخوان دیگر از جمجمه که در پشت بینی قرار می گیرند، در خود حفراتی به نام سینوس دارند.

اما در دندانپزشکی به عفونتی که از طریق یک کانال از داخل دندان به بیرون یا به سمت استخوان تخلیه می شود نیز سینوس می گویند.

به امید خدا، در ماه های آینده (فصل تابستان) شما را با بیماریهای دهان و دندان آشنا می کنیم…

اختلالات یادگیری1- مقدمه

اختلالات یادگیری- مقدمه وقتی کودک یا نوجوان در کسب مهارتهایی مثل خواندن، نوشتن، تکلم، گوش دادن، استدلال یا ریاضیات نقص ذاتی داشته باشد از واژه اختلال یادگیری استفاده می کنیم.

حدود ۱۰-۵ درصد دانش آموزان دارای اختلال یادگیری هستند. ممکن است کودک مبتلا به اختلال یادگیری در تمام دروس ضعیف نباشد مثلاً در خواندن مشکل داشته باشد ولی در درس ریاضی مشکلی نداشته باشد. نسبت پسران با ناتوانی یادگیری بیشتر از دختران (4-2 برابر) است. البته این تفاوت آماری ممکن است به این علت باشد که احتمالاً دختران مبتلا به اختلال یادگیری، کمتر از پسران شناسایی می شوند.

این کودکان با تلاش زیاد، توجه بیشتر یا انگیزه دهی بهبود نمی یابند و برای یادگیری نیاز به کمک دارند. پس اگر احتمال چنین اختلالی در دانش آموز یا فرزند شما وجود دارد حتماً او را برای تشخیص و توانبخشی به کارشناسان این امر ارجاع دهید. اختلالات یادگیری به چند دسته تقسیم میشوند (گاهی اختلال مختلط مشاهده میشود):

1. اختلال خواندن
2. اختلال بیان نوشتاری
3. اختلال ریاضی
4. اختلال یادگیری نامشخص

انشاء الله در ماههای آینده با انواع اختلالات یادگیری آشنا خواهید شد.

اختلالات یادگیری2- اختلال خواندن

اختلال خواندن نسبت به اختلال دیکته و ریاضیات شایع تر است. در حدود 90-85 درصد افراد دچار ناتوانی یادگیری، در خواندن مشکل دارند که باعث میشود از نظر پیشرفت خواندن، زیر حدّانتظار سن هوشی و کلاسی خود باشند.

برخی نشانه های اختلال خواندن عبارتند از: باز شناسی حروف: شکل نوشتاری حروف را یاد نمی گیرد: نمی داند شکل “س” چیست؟ یا اسم آن را می داند (سین) ولی صدای آنرا نمی داند

تمیز دیداری حروف: برخی حروف را که تا حدی شبیه به هم هستند اشتباه تشخیص می دهد: “ز” را با “ر”، “د” را با “ر” یا “ع” و “ح” را با یکدیگر اشتباه می گیرد

ترکیب حروف: حروف را به تنهایی می شناسد ولی نمی تواند آنها را ترکیب کرده و یک کل بسازد: ب، ا، د را تک تک میخواند ولی (باد) را نمی تواند بخواند

حذف کردن: حروف اضافه یا آخر فعلها را حذف میکند: “آمدند” را “آمدن” میخواند.

کلی خوانی: در خواندن کلمات مشکلی ندارد اما در خواندن حروف کلمه مشکل دارد: “آبادان” را می خواند ولی حروف آنرا نمی تواند پیدا کند و بخواند. یعنی ممکن است کل کلمه را به عنوان یک شکل حفظ کرده باشد.

درک مطلب: برخی توانایی خواندن (حتی روان خوانی متن) را به خوبی دارند ولی آنچه را می خوانند درک نمی کنند.

سرعت خواندن: جمله یا متن را می خواند ولی سرعت خواندن خیلی پایین است: گم کردن خط، جزئی خوانی و …

بخش کردن: گاهی بخش کردن را نمی داند گاهی بخش میکند ولی توانایی شمارش تعداد بخشها را ندارد و درمواردی نیز توانایی نامیدن بخش ها را به طور جداگانه ندارد

صداکشی: توانایی صداکشی هر بخش را ندارد: سا = س + ا  

اختلالات یادگیری3- اختلال نوشتن

در دو ماه گذشته مروری بر اختلالات یادگیری و شایعترین نوع آن یعنی اختلال خواندن داشتیم… پیشنهاد می کنیم اول دو بخش اول این گفتار را مطالعه کنید… اختلال نوشتن دومین نوع اختلال یادگیری و عنوان آموزش این ماه است:

اختلال نوشتن- نوشتن فرآیندی پیچیده است و به مهارت های مختلفی بستگی دارد و مستلزم درک صحیحی از الگوهای نمادین نوشتاری است.

با بالا رفتن سن کودک و رفتن به کلاسهای بالاتر، جملات شفاهی و کتبی این کودکان به طور قابل ملاحظه ای، ابتدایی و پایین تر از سطح مورد انتظار است و از سایر کودکان عقب تر می مانند.  

برخی نشانه های اختلال نوشتن عبارتند از:

نقص تکلیف: فقط در تکالیف مدرسه مشکل دارد و در سایر موارد خوب است

دست خط: دست خط او خوب نیست

کپی کردن: در کپی کردن از روی تخته سیاه و یا کتاب مشکل دارد

دیکته: در بخش کردن و نوشتن کلمات مشکل دارد

انشاء: در نوشتن افکارش روی کاغذ مشکل دارد

اشتباه نویسی: با اینکه بارها به او گوشزد شده که خوب نگاه کند یا خوب گوش کند باز هم اشتباه می نویسد

اختلالات یادگیری4- اختلال ریاضی

در سه ماه گذشته مروری برکلیات اختلالات یادگیری و دو اختلال شایع خواندن و نوشتن داشتیم… اختلال ریاضی سومین نوع اختلال یادگیری است:

اختلال ریاضی- نقص جدی در یادگیری مهارت های ریاضی از شناخت اعداد گرفته تا عملیات ریاضی و مسائل مربوط به ادراک فضایی و حل مسئله دارند. گاهی در این گروه نقص در مهارت های پایه ای تر مانند درک مفاهیم متضاد (سبک و سنگین، بسته و باز و…)، ارزش پول، یافتن جهت ها و ساعت نیز دیده می شود که اهمیت آن نباید از نظر دور ماند.

برخی نشانه های اختلال ریاضی عبارتند از:

شمارش طوطی وار: در شمارش اعداد یا رعایت توالی مشکل دارد.

عدد شناسی: مفهوم عدد 3 را نمی داند (نمی تواند 3 مهره را جدا کند) یا ارزش عدد را نمی داند (3 از 2 بزرگتر است) و یا ممکن است در خواندن اعداد شبیه به هم اشتباه کند (مثلا 2و3، 4و6) یا جهت خواندن را رعایت نمیکند (12 را 21 می خواند).

نوشتن عدد: گاهی شکل عدد را فراموش می کند و یا اعداد شبیه به هم را اشتباه می نویسد (3 را 2 می نویسد) گاهی مشکل مربوط به جهت یابی است و عدد را وارونه می نویسد (27 را 72 می نویسد).

عملیات ریاضی: علامتها را نمی شناسد (+ یعنی جمع) یا مفهوم آن را نمی داند (جمع یعنی اضافه شدن) یا اشکال در عملیات (هنوز از انگشتان برای عملیات استفاده می کند).

درک ارزش مکانی: یکان و دهگان و در نتیجه انتقال عدد به ستون بعدی را نمی داند و یا در زیر هم نویسی اعداد مشکل دارد (دو نمونه از اشتباه: 46=2+26 یا 310=17+23)

حل مساله: گاهی با وجود اینکه عملیات ریاضی بلد است، در درک مسایل ریاضی مشکل دارد و نمی تواند روابط بین اجزای مساله را درک کند.

اسهال کودکان 1

با کودکان مبتلا به اسهال چه کنیم؟

فرزند مبتلا به اسهال خود را از نظر موارد زیر بررسی کنید:

* اگر تعداد موارد دفع مدفوع اسهال کمتر از 4 بار در روز است، استفراغ ندارد و یا استفراغ اندکی داشته است، میزان و رنگ ادرار طبیعی است، حال عمومی خوبی دارد (یعنی بی قرار یا تحریک پذیر و یا بی حال نیست)، در صورت گریه اشک دارد و چشمها، ضربان قلب و تنفس او عادی است،

می توانید او را در منزل با اُ- آر- اس درمان کنید.

* اما اگر تعداد موارد اسهال بیش از 4 بار در روز است یا بیش از 2 بار استفراغ کرده است، تشنگی غیرطبیعی دارد، میزان ادرار کم و تیره رنگ شده است، کودک شما بی قرار است و اشک ندارد، چشمهایش گود رفته یا تندتر از حد طبیعی نفس می کشد،

لازم است حتماً به پزشک مراجعه کنید (حتی اگر تنها 2 مورد از موارد ذکر شده وجود داشته باشد).

* توجه داشته باشید علائمی مثل اسهال بیش از 10 بار در روز، استفراغ زیاد، ادرار نکردن کودک ظرف 6 ساعت گذشته، تنفسهای تند و عمیق و خواب آلودگی یا تشنج کودک، نشانه خطر است و

باید هرچه سریعتر کودک خود را به درمانگاه یا اورژانس برسانید.

به یاد داشته باشید که اسهال های خونی علاوه بر اُ- آر- اس نیاز به مصرف آنتی بیوتیک دارند که باید توسط پزشک تجویز شود.

اسهال کودکان 2

با کودکان مبتلا به اسهال چه بکنیم؟ (2) در نکته آموزشی ماه قبل درمورد ارزیابی اسهال در کودکان سخن گفتیم که کدام موارد نیاز به مراجعه به پزشک دارند. نکته این ماه هم به درمان اسهال در منزل اختصاص دارد. تغذیه کودکان مبتلا به اسهال:

بهتر است وعده های غذایی کودک افزایش یابد، البته بچه اسهال میل و اشتهای کمی دارد ولی در حدی که میل به خوردن دارد باید به او غذا داد تا ترمیم سلول های روده زودتر انجام شود. غذاهایی مثل کته با ماست و نوشیدنی هایی مثل آب، چای کمرنگ و آب میوه تازه و طبیعی مناسب هستند.

درمان با او-آر-اس در منزل:

یک بسته اُ- آر- اس را در یک لیتر (4 لیوان) آب جوشیده سرد، حل کنید و آن را در یخچال نگه دارید. این محلول را به بچه های زیر 2 سال با قاشق و به بچه های بزرگتر با فنجان یا استکان بدهید. لازم است به ازای هر بار اسهال یا استفراغ کودک از این محلول بنوشد.

میزان محلول مصرفی در هر بار استفاده بر اساس زیر است:

کودک 10 کیلوگرمی: نصف استکان

کودک 15 کیلوگرمی: یک استکان

کودک 20 کیلوگرمی: نصف لیوان

کودک 25 کیلوگرمی: سه چهارم لیوان

کودک 30 کیلوگرمی: یک لیوان

چند نکته:

1. بهتر است افزایش وعده های غذایی تا 2-1 روز پس از قطع اسهال هم ادامه یابد. 2. اگر کودک شیرخوار است، شیر مادر را به هیچ وجه قطع نکنید اما در کودکان بزرگتر ماست را جایگزین شیر کنید. 3. ساندیس ها و نوشابه ها بر خلاف آب میوه طبیعی، برای کودک مبتلا به اسهال مضر هستند.

اوتیسم

اوتیسم چیست؟

یک بیماری با علت اصلي ناشناخته است که معمولاً در دوران پیش از مدرسه آغاز می شود. مشخصه اصلی آن «اختلال شدید در توانایی کودک برای برقراری ارتباط با مردم حتی والدین» است. اين اختلال در پسران شايع تر از دختران است. وضعيت اقتصادي، اجتماعي، سبك زندگي و سطح تحصيلات والدين نقشي در بروز اوتيسم ندارد. کودکان مبتلا به اوتیسم نیازمند توجهات و آموزشهای خاص هستند لذا تشخیص زود هنگام این مشکل ارزشمند است. موارد ذیل می تواند شک شما را به احتمال وجود اوتیسم برانگیزد:

• کودک ساعتها به تنهایی بازی می کند و اعمال تکراری یا ویژه ای را هر روز انجام می دهد که اگر از انجام آن ممانعت شود بسیار خشمگین خواهد شد. بطور کلی در مقابل تغيير مقاوم است.
• مشكلات شديد تكلمي دارد:  از اشارات و حركات به جاي كلمات و اغلب از ضماير معكوس استفاده مي كند به جاي “من”  از ” تو” استفاده کرده یا نام خود را ذکر می نماید. كلمات و يا جملات ديگران را تكرار مي كند یا وارونه سخنان دیگران را بکار می برد.
• در شیرخواری بسیار دیر لبخند زده و یا اصلاً نخندیده است، خنده و گريه بي دليل دارد، بدون علت  نگران و مضطرب مي شود یا قشقرق به پا مي كند.
• قادر نيست با ديگران رابطه برقرار كند، از سایرین دوری می کند و نسبت به تلاش افراد جهت برقراری ارتباط با او بی تفاوت است. پاسخ هاي غير معمول به افراد و دلبستگي به اشيا نيز ديده مي شود.
• تماس چشمي ندارد يا تماس چشمي او اندك است. دوست ندارد در آغوش گرفته شود و يا ديگران را در بغل گيرد.
• رفتارهایی مانند کوبیدن سر به دیوار، ساییدن دندانها و یا جنبش مداوم از او دیده می شود، پر تحرك يا كم تحرك است
• به روش آموزش معمول پاسخ نمي دهد و با اسباب بازي، درست بازي نمي كند
• احساس درد كمتر يا بيشتر از حد دارد. همینطور در حواس پنجگانه بينايي ، شنوايي ، لامسه ، بويايي و چشايي   نيز حساسيت هاي غير معمول نشان می دهد.
• از خطرات نمي ترسد. در بعضي موارد رفتارهاي خود آزارانه و پرخاشگري  نيز ديده مي شود.
• به صحبت ها و يا صداها پاسخ نمي دهد به طوري كه به نظر مي آيد ناشنواست اگر چه شنوايي سالم است.
• 70 % كودكان مبتلا به اوتيسم، ناتواني هوشي دارند ولی برخی از آنها تواناییهای ویژه و خاصی دارند.
• در موقعيت هاي كاملاً متفاوت، رفتارهايي كه با سن كودك تطابق ندارد مشاهده مي گردد.

اوریون

اوریون

اوریون یک نوع ویروس است که همانند ویروسهای سرماخوردگی منتقل می شود.

* علایم: تب، لرز، سردرد و گرفتاری غدد بزاقی بخصوص بناگوش است که یکطرفه یا دوطرفه بزرگ و حساس می شوند. اگر پسران بعداز بلوغ مبتلا شوند ممکن است غدد تناسلی هم درگیر شود. در موارد نادری هم لوزالمعده گرفتار شده، پانکراتیت یا دیابت ایجاد می کند.

* انتقال بیماری: اغلب در مکانهای شلوغ مثل مدرسه منتقل (اوج شیوع در دبستان) و اواخر زمستان و اوایل بهار شایعتر است. دوره نهفتگی دو هفته ای دارد و زمان سرایت معمولاً از 3 روز قبل از تورم غدد بزاقی تا 3 روز بعد از آن است با این وجود، فرد مبتلا لازم است 5 الی 9 روز از دیگران جدا باشد و در منزل استراحت کند.

* پیشگیری و درمان: بهترین راه پیشگیری واکسیناسیون است و بعداز گنجانده شدن واکسن در برنامه کشوری موارد ابتلا کاهش یافته است. ابتلا مصونیت دائم ایجاد می کند ولی قطعی نیست. استراحت و پرهیز از فعالیت بدنی در پیشگیری از عوارض (بخصوص عوارض مربوط به درگیری غدد تناسلی) اهمیت زیادی دارد. به بیمار غذاهای نرم و غیرترش بدهید و برای کاهش درد نواحی متورم هم از کیسه آب گرم یا آب سرد (هرکدام برایش خوشایندتر است) استفاده کنید.